SİYASET

Turgay Yerlikaya : Cumhur İttifakı’nın geleceği ve meydan okumalar

Tarih
21 Haziran 2024
İzlenme
320 Kişi

Son dönemde siyasetteki normalleşme tartışmalarına paralel ilerleyen Cumhur İttifakı’nın geleceği konulu spekülasyonlar, İttifak’ın ömrü ya da sıhhati üzerine bina edilmektedir. 15 Temmuz ve sonrasında inşa edilen İttifak’ın 31 Mart seçimlerinin hemen sonrasında yoğun biçimde gündem olması, AK Parti içerisindeki tartışmalardan bağımsız değil. Nitekim AK Parti’nin neden ve nasıl böyle bir seçim sonucunu aldığı üzerine yoğunlaşanlar, AK Parti ile MHP arasındaki birlikteliğin miadını doldurduğu ve MHP’nin AK Parti’yi olumsuz yönde etkilediğini ifade ettiler. AK Parti’nin milliyetçileştiği ve parti politikalarına MHP’nin yoğun biçimde etki ettiği gibi argümanlar üzerinden ilerleyen bu tartışmalara, AK Parti’nin bu ittifakı sonlandırmasına yönelik çağrılar da eşlik ediyordu.

Cumhur İttifakı’nın hangi zeminde kurulduğu ve bu zeminin devam edip etmediği aslında İttifak’ın geleceği açısından da mühim bir husus. Nitekim İttifak, 15 Temmuz darbe girişimi koşullarının ardından stratejik bir ihtiyaca binaen kurulmuş ve günümüze kadar gelmiştir. Türkiye’nin fiili olarak işgalinin tasarlandığı bu evreye paralel olarak ilerleyen terör tehdidi, Türkiye’nin sınırlarına müzahir biçimde konuşlandırılmış ve önemli ölçüde uluslararası desteğiyle de tehdit pozisyonunu sürdürmüştür. Bugün de kısmen Irak ve ekseriyetle Suriye üzerinden karşımıza çıkan bu tehdit unsuru, Türkiye’nin en önemli güvenlik meselelerinden birisi olarak karşımızda durmaktadır. Bir beka ittifakı olarak ortaya çıkan ve Türkiye’nin başta güvenlik olmak üzere önemli gelecek kaygılarını şekillendirme misyonu taşıyan Cumhur İttifakı’nın sürdürülmesi bu koşulların varlığı ile ilgili.

Erdoğan Ve Bahçeli Neyin Peşinde?, Yorum Burhanettin Duran | SETA2017 referandumu başta olmak üzere bugüne kadar yapılan seçimlerde önemli başarılara imza atan bu birlikteliğin neden bu denli tartışıldığı ise en esaslı soru. Sadece bir seçim sonucuna indirgenmemesi gereken bu İttifak’la ilgili yapılan tartışmaların her iki liderin de açıklamaları ile farklı bir evreye geçtiğini gözlemliyoruz. Ve her iki liderin açıklamasını tahkim etmek üzere özellikle AK Parti içinden yapılan kuvvetli vurgular, bazı soru işaretlerini bertaraf etme anlamında önemli. İttifak’ı ya da içerisindeki aktörleri kriminalize etmeye dönük söylemler de dikkate alındığında, birlikteliği güçlendirecek düzeyde söylemlerin sahiplenilmesi oldukça önemli. Hatırlayacak olursak 28 Mayıs seçimlerinin hemen ardından Külliye’de yapılan ve yurtdışından devlet başkanlarının da katıldığı törene damga vuran anlardan birisi, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın süreçteki katkısından ötürü Devlet Bahçeli’ye yaptığı teşekkür idi. İttifak’ı oluşturan partilerin genel başkanlarının isimlerini zikrederek teşekkür ettiği bu esnada en fazla teveccühü Bahçeli’nin görmesi hiç kuşkusuz anlamlı idi.

 

STRATEJİK YA DA PRAGMATİK İTTİFAK

Tüm bu göstergeler, Cumhur İttifakı’nın konjonktürel ya da pragmatik kaygılarla inşa edilen bir birliktelik değil, şartların oluşturduğu ve stratejik hedefleri gerçekleştirmeye yönelik bir ittifak olduğunu göstermektedir. Bu nedenle bu İttifak’ı siyasi tarihimizdeki başarısız koalisyon modelleri ya da seçim başarılarına indirgenen ittifak modelleri ile mukayese etmek anlamlı olmayacaktır.

Bu stratejik birlikteliği ayakta tutan bir diğer unsur da İttifak’ın niteliği ile ilişkili hiç kuşkusuz. Örneğin AK Parti’nin MHP’lileştiği ve bu noktada Türkiye’nin bütününü kapsama iddiasından uzaklaştığı iddia edilmektedir. Nihayetinde ittifaklardaki esas husus, ittifak içerisinde yer alan herhangi bir bileşenin bir diğerine benzememesi ya da bir diğerini tahakküm altına alarak kendi rengini ona dayatmamasıdır. Bu tartışma altılı masa içerisinde çok yoğun biçimde ele alınmış ve ittifakın önemli bileşenleri kurucu unsur olan CHP’ye yönelik hem seçim öncesi hem de sonrasında çok yoğun eleştiriler dile getirmiştir. Buna mukabil Cumhur İttifakı, sadece elitler düzeyinde değil toplumsal anlamda da ortaya çıkan mutabakatın bir sonucu olarak gündeme gelmiş ve bugüne değin meşruiyetini temin edebilmiştir.

Doç. Dr. Turgay Yerlikaya kimdir? Mesleği nedir, ne iş yapar, kitapları ve nerelidir? İşte, ayrıntılı kariyer ve biyografisi... - nKariyerAK Parti’ye yönelik de benzer temalara vurgu yapanlar, MHP’nin sorumluluk almadan Türkiye siyasetini belirlemede etkili olduğu ve AK Parti’nin milliyetçiliği eleştirilerini dile getirmektedir. Bu eleştirileri dile getirenlerin göz ardı ettiği husus, her iki partinin belirli ilkeler etrafında stratejik gerekçelerle inşa edilmiş bir birliktelik üzerinden hareket ettiğidir. Kaldı ki MHP’nin Türkiye siyasetinde işgal ettiği alan ve hedef ile AK Parti’nin kapsama alanında çok ciddi farklılıklar olduğu açık. Bu noktada Cumhur İttifakı aslında önemli farklıklara rağmen Türkiye’nin geleceğinin tayin edilmesi ve Türkiye Yüzyılı vizyonuna katkı sağlayacak bir iç cephenin tahkim edilmesi olarak yorumlanmalıdır.

Cumhur İttifakı’na yönelik spekülasyon ve meydan okumalar ilerleyen dönemlerde daha fazla söz konusu olacaktır. Örneğin siyasi istikrarı tehdit eden ekonomik istikrarda önemli mesafeler kat edilememesi durumunda, ittifakın sıhhati ve kapsama alanına dair eleştiriler artacaktır.

yazının devamı 

YORUM YAPIN

Yorumlarınız editörlerimiz tarafından okunup onaylandıktan sonra yayına alınacaktır.

YAZARIN DİĞER MAKALELERİ Tümü
BU KATEGORİDEKİ DİĞER MAKALELER